Droge montagebouw op hoog niveau

Multifunctioneel plafond in het Paulsen-Gymnasium in Berlijn

De hoofdrol bij de renovatie van representatieve ruimtes is weggelegd voor: het plafond.

Dit is een echte blikvanger, neemt bouwfysieke taken op zich en benadrukt door de structuren en lichtarmaturen de complete esthetische uitstraling van het gebouw.

Een uitermate geslaagd plafond hebben de architecten van Kersten & Kopp für voor de aula van het Paulsen-Gymnasium in Berlin-Steglitz ontworpen. Zij combineerden een creatief lichtconcept met geluids- en brandweringsconstructies tot  architectonisch overtuigende complete oplossingen, die door het gebruik van dragers met grote spanbreedte van Protektor mogelijk werden gemaakt.

De lichtheid van het complete ontwerp overtuigt bij de vormgeving. Toch speelden bij dit ontwerp niet alleen esthetische aspecten een rol. Want het Paulsen-Gymnasium bevindt in de historische bouw van 1907, waarvan het gebouwenbestand de rijk gevarieerde, Duitse geschiedenis weerspiegelt. De aula van de school ligt in de bovenverdieping van het gebouw en is op zich al interessant in bouwhistorisch opzicht. Als dragende dakconstructie werden hier namelijk zogenaamde Polonceau-dragers van ijzer toegepast, die tegenwoordig nog maar in weinig gebouwen worden gevonden. Na zware oorlogsschade moesten het dak en de onderliggende aula in de vijftiger jaren van de laatste eeuw worden gerenoveerd. De ruimte met zijn vaste stoelen voldeed al lang niet meer aan de eisen van de moderne tijd. Na de renovatie is nu een moderne multifunctionele zaal ontstaan, die flexibel kan worden gebruikt voor feesten, tentamens of theatervoorstellingen. Hierbij hielden de architecten van Kersten & Kopp uiteraard ook rekening met de belangen van monumentenzorg en brachten ze veel aspecten van de historische zaalindeling opnieuw te voorschijn. Zo construeerde ze de vensters tegenover het podium, die vroeger waren dichtgemetseld en tegenwoordig, wanneer dat nodig is, door zware gordijnen kunnen worden verduisterd. Ondanks de gevoelige omgang met het verleden staat de verantwoordelijke instantie ook duidelijke ingrepen toe. Door de terugplaatsing van de vaste stoelen werd de zaal eindelijk multifunctioneel bruikbaar. De beslissende wijziging bestond echter zonder meer uit de inbouw van het moderne plafond in de eerder naar boven open ruimte. Deze werd met een duidelijke schaduwvoeg gescheiden van het historische gebouwenbestand. Vanuit de ruimte is nu de inspirerende plafondvorm met de vlak ingebouwde lichteilanden zichtbaar. Goed merkbaar in de ruimte is ook de uitstekende akoestiek, die in hoofdzaak door het gebruik van onregelmatig geperforeerde GK-platen in het plafond werd gerealiseerd.

Onzichtbaar blijft hierbij de technische kwaliteit die in de plafondopbouw aanwezig is. Het betreft hier namelijk een dubbele plafonconstructie met brandwerende eisen en eisen aan de akoestiek in de ruimte, alsmede een montage onder statisch lastige omstandigheden.

Uit statische overwegingen kunnen slechts weinig punten van de dakconstructie worden gebruikt voor verlaging van het nieuwe plafond: de kruispunten van de Polonceau-dragers, waarvan een stalen frame verlaagd werd aangebracht. Hieraan werden dragers met grote spanbreedte UA 125-20 van Protektor met tussenafstanden van 45 cm bevestigd, die de complete plafondopbouw dragen. Een eerste beplanking van 2 x 20 mm GKF-platen, direct op de dragers met grote spanbreedte bevestigd, waarborgt de brandpreventie van F 90. Hiermee werd de basisconstructie tot stand gebracht, waarop nu de zichtbare, esthetisch vormgegeven plafondconstructie kon worden aangebracht. Highlight van het plafond vormen de los aangebrachte, ronde lichteilanden van uiteenlopende afmetingen. Hiervoor zijn de vormbare Protektor-RS-profielen direct vastgeschroefd met de beplanking. Vijfentwintig centimeter hoge ringen van gipskarton werden hieraan bevestigd en vormen het framewerk voor de verlichting, afgesloten door witte het plafond overspannende folie.

Hierdoor toont deze plafondconstructie de complete bandbreedte van de droge montagebouw: de statische mogelijkheden, de bouwfysieke sterkten en niet op de laatste plaats de oneindige vormgevingsmogelijkheden, professioneel omgezet met innovatieve profielen van Protektor: het plafond in het Paulsen-Gymnasium – droge montagebouw op hoog niveau.